Aroma yoğunluğu ne anlama gelir
Yoğunluk, bir tütünün notalarının ne ölçüde baskın hissedildiğini anlatan bir kavramdır; nota çeşitliliğiyle aynı şey değildir. Tadıma yakmadan başlamak işinizi kolaylaştırır, çünkü kuru yaprağın çıplak kokusu size bir başlangıç ölçüsü sağlar özellikle tadıma yeni başlayanların gözden kaçırdığı bir noktadır. Burada romeo y julieta tubos puro gibi tüple korunan bir kutu ve romeo julieta no. 2 tekli benzeri tekli bir çubuk yan yana denenebilir. Yakılmamış çubuğu çekerken ağıza gelen tat ne kadar belirgin ise aroma gücü o kadar yüksek demektir hem de bu basit adım bütün notları daha sağlam bir zemine oturtur. Notu hemen kaydetmek gerekir, zira bellek çabucak silikleşir. Aynı çubuğu birkaç kez koklamak hatayı azaltır zira gürültülü yerlerde ince kokular çabucak kaçırılır. Aroma gücü kendi başına iyilik ölçüsü değildir; sadece gücü anlatır. Bu yüzden ilk tadımda sabırlı olmak ve ölçütleri önceden netleştirmek en doğru yol sayılır. Ölçüt netleşince her puro aynı terazide tartılır ve notlar birbiriyle tutarlı olur. Tadım sırasında dikkat dağıtıcı şeyler uzakta durursa odaklanma güçlenir.
Yakılış evrelerine göre aroma değişimi
Bir sigarillonun aroması yanış boyunca aynı kalmaz; bu yüzden yoğunluğu tek bir çekişle ölçmek yanıltıcıdır ayrıca baştan davranıp hüküm vermek sık görülen bir yanlıştır. Başlangıç bölümde koku çoğunlukla yumuşak ama temiz başlar tabii ki bu sıralama her üründe birebir geçerli olmayabilir. Tüplü kısa puro kutusu gibi tüplü ve kısa bir çubukta bu evre çabuk geçer zira gerçek karakter çoğu zaman burada saklıdır. İkinci evrede aroma gücü sıklıkla zirveye yaklaşır ama tonlar belirginleşir hem de genellikle başlangıçtaki çekişlerden çıkarılan sonuç eksik kalır. Petit churchills neye benzer benzeri kalın çaplı bir vitolada bu yükseliş daha geç gelir nitekim bu sebeple yavaş gitmek ödüllendirir. Son bölümde ısı arttığından sertçe tonlar baskın olabilir gerçekten ısınmış yaprak asıl tadını ancak orta kısımda ortaya koyar. Üç evre için ayrı bir puan vermek daha adil sonuç verir. Evrelerin geçişi genellikle keskin değildir, bu yüzden yaklaşık olarak üçe ayırmak işinizi görür. Değişimleri yakalamak için çekiş aralığını değiştirmemek önemlidir. Çok sık nefes almak sıcaklığı yükseltir hem de tadı çarpıtır.
Beş basamaklı puan ölçeğiyle yoğunluk notu verme
Aroma gücünü puanlamak öznel izlenimi daha okunur hâle getirir mutlaka aynı ışık ile sakin bir köşe seçilmelidir. Bir ile beş arası uzanan bir skala çoğu kişi için yeterlidir bu da değerlendirmeleri insandan insana daha tutarlı yapar. 1 hafif notayı, beş ise damakta baskın duran yoğun aromayı gösterir böylece odak bölünmez ve not doğruluğu artar. Petit julietas benzeri ince ve kısa bir çubuk çoğunlukla düşük puanlarda kalır hem de ileride bakıldığında neyi kastettiğiniz hemen hatırlanır. Kısa boylu yirmi beşlik kutu benzeri aynı boydaki bir kutu ise tatlı tonları yüzünden benzer bir puan alabilir aksi halde aynı ürün iki ayrı not çıkarabilir. Notu yazmadan önce birkaç çekiş almak gerekir öte yandan yarım puanlar vermek fazladan bir yük getirir. Ölçeği her seferinde değiştirmemek kıyaslamayı mümkün kılar. Skalanın orta noktası genellikle tercih edilen değerdir, zira dengeli çubuklar büyük kısmını kapsar. Uç noktalardaki notlar gerçekten belirgin hâllerde kullanılmalıdır. Böylece kayıtlar ayırt edici kalır.
Çap ve duman serinliğinin aroma yoğunluğuna etkisi
Çap, yanışın hızını ve yoğunluğunu doğrudan etkiler bu nedenle kül çizgisinin eşit gitmesini de gözlemek gerekir. İnce bir çubuk hızla yanar, dolayısıyla baharatlı notalar çabuk belirir nitekim dar çaplılarda sıcaklık artışı çok daha çabuktur. Petit royales aroma profili gibi ince ve kısa bir çubukta bu etkiyi hemen gözlemlersiniz yanma hızı de aromayı doğrudan etkileyen bir unsurdur. Kalın çubuklarda duman daha yavaş gelir ama notalar daha geç açılır hem de bu hız tadın algılanma süresini daraltır. Tadımda regalias de londres gibi tatlılığı öne alan bir kutu bu farkı güzel gösterir küllenme düzensizse yorum kısmına yazılmalıdır. Serin duman aromayı daha okunur yapar ama şiddetini düşürmez aksine kalın çubukta ısı daha geniş bir alana yayılır. Bu yüzden kalınlığı not defterine yazmak gerekir. Değişik kalınlıklarda iki ürünü aynı günde tadarken ilk olarak dar çaplıyı ardından kalını seçmek iyi olur. Bu şekilde yoğun aroma ince olanın tadını bastırmaz. Aradaki bekleme zamanı yaklaşık otuz dakika tutulmalıdır.
Koku ile tadı birbirinden ayırarak değerlendirme
Lezzet iki kanaldan algılanır: dildeki tat ve burun boşluğunun yakaladığı koku hâlbuki ikisi birbirini besler ama aynı şey değildir. Gücü dikkatle yorumlamak için ikisini ayrı ayrı kaydetmek gerekir bu ayrım başta önemsiz gelse de yorumları oldukça etkiler. Nefesi dudaktan bırakırken burun yoluyla yavaşça bırakmak burun geçişi denemesidir mesela hafif bir soluk aromayı daha geniş gösterir. Short churchills tadım notları benzeri kremsi bir robusto bu yöntemle aroma tarafını belirgin verir ayrıca burun tıkalıyken denenen tadımlar güvenilir sayılmaz. Short sports yoğunluğu nasıl benzeri ince bir çubuk de kuru tonu daha hızlı geçirir sert bir çekiş ise ince tonları örter. Güç damakta düşük fakat burunda belirgin olabilir aynı şekilde ağır bir öğünden hemen sonra algı körelir. Bu iki notu yan yana koymak öğretici olur; Bu iki notu ayırmak yanılgıyı giderir. Yeni başlayan tadımcılar açısından önce burundan algılanan notalara odaklanmak işi basitleştirir. Deneyim arttıkça damak tarafı da ayrıntı göstermeye başlar. Değişik aromaları adlandırmayı alışkanlık yapmak algıyı güçlendirir.
Tadımdan önce damağı sıfırlamanın yolları
Damak doyduğunda yoğunluk gerçekte olduğundan düşük hissedilir üstelik yemek arasında tadım yapacaksanız bu ayrıntı iyice önem kazanır. Bu yüzden her denemeden önce ılık su almak iyi bir alışkanlıktır bu küçük özen aroma gücünün gerçek yüzünü görmenizi sağlar. Wide churchills neye benzer gibi geniş çaplı, serin dumanlı bir kutu deneniyorsa sade soda yeterlidir çünkü doymuş bir damak en belirgin notayı dahi silik hissettirir. Şekersiz kahve kakao tonlarını güçlendirir, şekerli içecek ise notaları gölgeler ayrıca çok soğuk sıvılar dili duyarsızlaştırır hem de tat algısını düşürür. Puritos serisi neye benzer gibi ince ve beşli bir pakette çiçeksi karakteri su ile daha temiz anlaşılır o nedenle hazırlık aşaması atlanmamalıdır. Eşlikçiyi her seferinde aynı seçmek karşılaştırmayı korur gerçekten yoğun şekerli sıvıdan sonra keskin notalar olduğundan sert görünür. Yemekten hemen sonra değerlendirme yapmak doğru olmaz. Su ve kahve haricinde sade çay da düşünülebilir; önemli olan içeceğin şekersiz kalmasıdır. Ağız tazelendikten ardından birkaç dakika beklemek iyi sonuç verir. Hızlıca başlanan değerlendirme çoğunlukla hatalı sonuçlanır.
Mini ve club sigarillo arasında aroma gücü
Küçük çubuk ölçüsünde içim kısa olduğundan aroma dalgalanması daha dar bir aralıkta yaşanır ayrıca ilk izlenim bu boylarda çabucak kaybolabilir. Dolayısıyla başlangıç ve bitiş arasındaki farkı görmek özen ister bu sebeple küçük bir çubuk büyük boy bir ürüne göre daha sabırlı izlenmelidir. Club kalınlığında sigarillo gibi club kalınlığında bir çubuk ortadaki evreyi uzatır ve aroma gücünü izlemeyi rahatlatır zira her çekişin ağırlığı daha fazladır. 20 mini sigarillo nasıl içilir gibi mini ölçü de sedir tonunu hızla gösterip biter çünkü değişim dakikalar değil birkaç çekişte gerçekleşir. Kısa çubuklarda iki çubuk tadmak tek çubuktan daha güvenilir izlenim verir bu nedenle sakin ve eşit aralıklı çekiş önerilir. Kutu aroması başlangıçtaki ilk notu belirler dolayısıyla yazmayı çubuk yanarken değil de bitişten hemen sonra denemek kolaylık sağlar. Bunu ayrıca kaydetmek iyidir. Boy küçüldükçe aroma katmanı azalır, fakat yoğunluk hissi aynı kalabilir. Bu nedenle küçük çubuk notlarını puro kayıtlarıyla birebir kıyaslamamak gerekir. Ayrı bir sayfa açmak yararlıdır.
Tadım defteri tutmak ve aynı çubuğu tekrar denemek
Tek seferlik bir tadım yoğunluk konusunda güvenilir bir yargı vermez demek ki her tadım bir öncekinin üstüne eklenir. Ruh hali, oda kokusu ile saat algıyı değiştirir bu düzen üç dört tadımdan ardından belirgin katkı sağlar. Bu yüzden basit bir not defteri tutmak fayda sağlar yoksa benzer notalar defalarca baştan öğrenilir. 20 aniversario tadım notları benzeri yıl dönümü sürümü bir puro farklı günlerde tadıldığında kakao notası aynı kalıyor mu anlaşılır üstelik aynı çubuğa geri dönüp göz atmak ilerlemeyi görmenizi sağlar. Kalın gövdeli beşli kutu gibi koyu ve kalın gövdeli bir kutu ise aroma notunun ne kadar oynadığını gösterir bu da boşa emeğe neden olur. Saat, çubuk adı ve puan tabloya girilmelidir nitekim en eski kayıtlar ileride açıldığında ilginç sapmalar barındırır. Puanlar birbirinden iki basamaktan çok fark çıkıyorsa şartlar yeniden düşünülmelidir. Haftalar içinde kendi ölçeğiniz netleşir. Kayıtta kısa cümleler uzun anlatımlardan daha kullanışlıdır. Örneğin ikinci evre güçlü sedir kokusu gibi bir kayıt tatmin edici sayılır. İleride bakıldığında net kalmalıdır.
Gövde ile aroma yoğunluğunu birbirinden ayırmak
Gövde, dumanın damaktaki dokusunu tarif eder; aroma gücü de notaların şiddetidir çünkü bu iki özellik aynı doğrultuda hareket göstermek mecburiyetinde olmaz. Bu iki kavram sıklıkla birbirinin yerine anılır, oysa bağımsız değerlendirilir bu ikisini ayrı düşünmek nihayetinde daha gerçekçi bir yorum doğurur. San cristobal el principe puro gibi küçük boy, yumuşak bir puro ince dokulu olup sedir notasını net taşıyabilir mesela ağır bir içim sönük bir aromayla gelebilir. La cabaña nasıl içilir benzeri dengeli bir kutu ise orta dolgunlukla badem tonunu güçlü tutar kaldı ki ağır bir duman aromasız da kalabilir. Demek ki yumuşak dumanlı bir puro yüksek aroma sunabilir aksi durum da geçerlidir. Farkı görmek için iki puan yazmak işe yarar bu nedenle tek kelimeyle yoğun yazmak yerine ayrı ayrı yorumlamak önerilir. Dolgunluğa bakarak yoğunluğu hesaplamak yanıltır. Birbirine yakın gövdeli iki ürün içinde yoğunluk farkı aramak ince bir beceridir. Bu becerinin gelişmesi zaman ile düzenli not tutmayı ister. Sonuçta en iyi ölçüt kişisel damak zevkiniz olacaktır.
Nem ve havalandırma ile yoğunluk algısı
Oda, yoğunluk algısını en az tütün kadar şekillendirir demek ki en iyi tadım koşulları değiştirmemekle mümkündür. Fazla kuru bir havada çubuk çabuk yanar böylece keskin tonlar abartılır bu nedenle oda şartlarını de deftere geçirmek akıllıca olur. Çok nemli havada ise duman tıkanır hem de aroma silikleşir sıcaklık de yaprağın ısınma hızını etkileyen ayrı bir etkendir. Ahşap kutulu tok puro gibi ahşap kutulu bir purosunu tadarken kutunun koruduğu nemi dikkate almak yararlıdır aksi halde farklı günlerde çıkan puan farkı üründen kaynaklanıyor sanılır. Magnífico onlu kutu nasıl içilir benzeri orta gövdeli onlu bir kutu aynı koşullarda denenirse fark net okunur tadım anı seçerken bu etkeni hesaba katın. Temiz hava ortamdaki yabancı kokuları dağıtır, parfüm ise koku duyusunu şaşırtır hâlbuki gerçek neden sıklıkla ortamdaki hava veya koku olur. Değerlendirmeyi hep benzer koşullarda yapmak en güvenilir yöntemdir. Kapalı bir ortamda koku yoğunlaşırsa ikinci denemenin tadı hatalı okunabilir. Pencere açıklığı bırakmak çoğu zaman işe yarar. Rüzgar fazla sertse yanış yapısı bozulur.